بهره‌برداری اقتصادی مناطق بیابانی فقط در زمین‌های کشاورزی

به گزارش روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی،محقق مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی با اشاره به پوشش گیاهی شکننده مناطق بیابانی گفت: کاشت و پرورش گیاهان بومی با رویکرد اقتصادی در مناطق بیابانی استان باید در اراضی کشاورزی این مناطق انجام شود.

وی در گفتگو با خبرنگار اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «عصر اترک»، اظهار کرد: بیابان‌ها به دو گروه تقسیم می‌شوند، بیابان‌هایی که به‌صورت ذاتی بیابان هستند و بیابان‌هایی که تحت‌تأثیر بهره‌برداری‌های بی‌رویه انسانی دچار بیابان‌زایی شده‌اند.

 علی بزرگمهر گفت: مناطق بیابانی که به‌صورت ذاتی بیابان هستند دچار شرایطی شامل بارندگی‌هایی کمتر از ۱۵۰ میلی‌متر، تبخیر بیش از ۲ هزار میلی‌متر، میانگین دمای بالای ۱۵ درجه هستند که در این مناطق گیاهان بوته‌ای شورپسند به‌صورت پراکنده می‌رویند.

 وی با اشاره به خراسان شمالی عنوان کرد: مناطق بیابانی استان در حوزه کال شور واقع است که شامل شهرستان‌های بام و صفی‌آباد، اسفراین، جاجرم، گرمه می‌شوند.

 وی افزود: این مناطق یک‌سوم مساحت استان را شامل می‌شوند.

 این محقق مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی بیان کرد: در اراضی ملی این مناطق بیابانی استان گیاهان شورپسندی از جمله درختچه‌های تاغ، گز، قره‌داغ، خارشتر، درمنه و سالی کورنیا می‌رویند.

 وی همچنین به زمین‌های کشاورزی بهره‌برداران این مناطق بیابانی استان نیز اشاره و عنوان کرد: در مناطق پایین‌دست شهرستان‌های اسفراین، و بام و صفی‌آباد (از روستای گراتی تا چهل‌دختران) با بهره‌گیری از دانشی بومی و تاریخی، بندسارهایی بابت جمع‌آوری روان آب‌هایی که از ارتفاعات جاری می‌شوند زراعت محصولاتی شامل هندوانه آجیلی، خربزه، دانه روغنی گلرنگ، جو، گندم، محصولات علوفه‌ای و پسته‌کاری انجام می‌شوند.

 وی خاطرنشان کرد: بهره‌گیری از این دانش بومی تاریخی ایجاد بندسارها و اجرای زراعت در زمین‌های کشاورزی این مناطق موجب تقویت منابع آبی زیرزمینی، جلوگیری از تولید ریزگردها و درآمدزایی برای جوامع محلی این مناطق بوده است.
 
 بزرگمهر خاطرنشان کرد: در مناطق چهل‌دختران و میان‌دشت شهرستان‌های اسفراین و جاجرم نیز به‌صورت ییلاق و قشلاق شترداری در جریان است.

 وی در بخش دیگری از سخن خود با تأکید بر این نکته که در مناطق نیمه‌بیابانی و بیابانی میزان مواد آلی خاک کم است، انجام بهره‌برداری‌های اقتصادی در اراضی ملی مناطق نیمه‌بیابانی و بیابانی را نادرست دانست.

 بزرگمهر با بیان اینکه اقتصادمحوری فقط به دنبال کسب سودآوری است، تصریح کرد: بهره‌برداری‌های اقتصادی در اراضی ملی بیابانی به طبیعت شکننده این مناطق آسیب‌های جدی وارد می‌کنند و موجب تخریب پوشش گیاهی شکننده این مناطق می‌شود.
 
 این محقق مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی تصریح کرد: کاشت و پرورش گیاهان بومی در مناطق اقتصادمحور باید در اراضی کشاورزی این مناطق انجام شود.

 وی تأکید کرد: انتخاب کشت گیاهان بومی در زمین‌های کشاورزی مناطق بیابانی باید بر اساس انجام مطالعات و مدیریت منابع آبی در این مناطق انجام شود.

 این محقق مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی وجود پتانسیل‌هایی از جمله وجود شترداری، رخسارهای بیابانی را از ظرفیت‌هایی بسیار خوب برای گردشگری بیابان توصیف کرد.

 بزرگمهر همچنین یادآور شد: از وجود بیابان در زمینه تولید برق خورشیدی و بادی نیز می‌توان بهره‌برداری کرد که این عوامل به رونق بخشی اقتصاد این مناطق کمک می‌کنند.